Orhan Burian

Hakkında

D: 1914, İstanbul – Ö: 1953, Ankara. Akademisyen, çevirmen, deneme ve eleştiri yazarı. Babası döneminin Osmanlı Hükûmeti taraftarı Recep Paşa, annesi üç yabancı dil bilen kültürlü bir Osmanlı hanımefendisi. 1926’da Bursa Bizim Mektep’te ilk eğitimini tamamlar. 1932’de Kabataş Lisesi’nden mezun olur. O yaz yapılan sınavı başarıyla kazanır ve 1933 yılında Cambridge Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü’ne girer. 1936’da bölümü başarıyla tamamlar ve MA derecesi alır. Mezuniyet sonrası bir araştırma için 6 ay daha İngiltere’de kalmış ve sonrasında İngilizce öğretim yöntemlerini izlemek üzere 3 aylığına Paris’e gider. 1937’de Türkiye’ye döner. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi’nde İngiliz Filolojisi bölümüne doçent olarak atanır. Doçentlik görevine bir yıl süreyle askerlik dolayısıyla ara verir fakat döndükten kısa bir süre sonra Profesör unvanı ile şereflendirilir. Üniversiteler Kanunu çıkana kadar Ankara Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümü’nde Batı Edebiyatı ve tiyatro tarihi ile ilgili dersler verir. 1938’de Millî Eğitim Bakanlığı görevine gelen Hasan Âli Yücel’in kültür gelişim ve girişimlerine katkıda bulunur. Bu dönemde yeniden kurulan Tercüme Bürosu’nun idare kurulunun kurucu üyelerinden biri olarak dünya klasiklerinin Türkçeye çevrilmesi için yürütülen çalışmalara katılır. 1947’de Princeton Üniversitesi’nde kendi alanına dair çalışmalar yürütür ve aynı üniversitede Türkçe dersler verir. 1952’de UNESCO Türkiye Milli Komisyonu Genel Kurulu ve Yönetim Kurulu üyeliklerine seçilir. 1952 yılı Şubat ayında “Aylık Sanat, Fikir Mecmuası” alt başlığıyla Ufuklar dergisini yayımlamaya başlamış ve sağlığında 14 sayı çıkarmıştır. Aynı yılın sonlarına doğru mide kanserine yakalanır ve tedavi gördüğü hastanede yaşamını yitirir.

Eserleri

Byron ve Türkler (1938) 

Babıâli Nezdinde Üçüncü İngiliz Elçisi Lello'nun Muhtırası (1952) 

Antoloji

‘’Mütarekeden Sonrakiler (1918-1938)’’ (1938) 

Kurtuluştan Sonrakiler (1946)

Tiyatro

Canın Yongası (1954) 

Ceylan Çocuk (1954)

Çevirileri

Tagore, Rabindranath: Bahçıvan (1938)

Shakespeare, William: Othello (1940)

Synge, John Millington: Denize Giden Atlılar (1940)

Shakespeare, William: Beğendiğiniz Gibi (1943)

Barrie, J.M.: Kabahat Kendimizde (1944)

Shakespeare, William: Atinalı Timon (1944)

Shakespeare, William: Hamlet (1944)

Huxley, Aldoux: Yeni Dünya (1945)

O’Neill, Eugene: Karaağaçlar Altında (1945)

Shakespeare, William: Macbeth (1946)

Miller, Arthur: Satıcının Ölümü (1952)

Miller, Arthur: Seçilmiş Oyunlar 1 (1982) – Sabahattin Eyüboğlu ile

Kaynakça

Canpolat, Müge. Türkiye'de deneme ve eleştirinin gelişiminde Orhan Burian'ın yeri. Bilkent Universitesi (Turkey), 2003.

https://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/burian-orhan

https://tr.wikipedia.org/wiki/Orhan_Burian

https://www.yapikrediyayinlari.com.tr/yazarlar/orhan-burian-2

Yazan

Ömer Mert Kılıç