Bilge Emin

HAKKINDA

            Bilge Emin, 1976 yılında Üsküp'te dünyaya geldi. Türk tiyatro sahnesinde kendine sağlam bir yer edinmiş olan çevirmen ve yönetmen, hayatına Makedonya'da başladı. Ankara Üniversitesi Gazetecilik Bölümü'nden 2000 yılında mezun olduktan sonra, eğitimine Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Radyo Televizyon Sinema Anabilim Dalı'nda devam etti. Yüksek lisansını "Halit Refiğ Sinemasında Kadın" başlıklı teziyle tamamladıktan sonra İstanbul'a taşındı. Uzun yıllar boyunca Türkiye'nin dört bir yanında ve yurtdışında yönetmen yardımcısı ve dramaturg olarak görev aldı. Üsküp Kiril ve Metodiy Üniversitesi Dram Sanatları Fakültesi Tiyatro Rejisörlüğü Bölümü'nde yüksek lisansını tamamladı. Bilge Emin, Balkan dillerinden Türkçeye birçok oyun çevirisi yapmış bir sanatçıdır. Kendisiyle yapılan bir röportajda çeviriye başlama sebebinin Başar Sabuncu olduğunu belirtir. Birlikte yaptıkları Profesyonel oyunun çevirisi sayesinde aslında Balkan oyunlarının Türk duygularını da yansıttığını fark etmiş ve bir kültürden diğer kültüre çeviri yaparken karşılaştığı problemlere de ışık tutabilmek adına çevirmen olmaya karar vermiştir. Çevirmenliğinin yanı sıra aynı zamanda yönetmen olan Emin, iki disiplinin de kendine göre zorlukları olduğunu belirterek oyun çevirisinde karşılaştığı en büyük zorluğun halk diline ait olan kelimelerin anlamlarını bulmak olduğunu dile getirir. Böyle durumlarda metni iyice inceleyerek o ifadenin neden kullanıldığını ne ifade ettiğini araştırıp, karşı kültüre de birebir çeviri ile aktarmak yerine aynı etkiyi yaratacak halk deyişi bulmayı çabaladığını belirtir. Oyun çevirmek ve yönetmenin yepyeni bir dünyaya dalıp onu kavramak olduğunu dile getirerek metinle özleşerek o dünyayı diğer dünyaya anlaşılır ve akıcı bir biçimde ifade etmenin kendisi için önemli olduğunu söyler. Dramaturg ve yönetmen yardımcısı olarak Rahim Burhan, Nikita Milivoyeviç, Martin Koçovski, Macit Koper gibi önemli isimlerle birlikte çalıştı. Sanat kariyerinde birçok ödül kazanan Bilge Emin, 2010 yılında "İntiharın Genel Provası" oyunu ile 8. Tiyatro Ödülleri'nde Yılın Çevirmeni ödülünü, "Eğer Bu Bir Film Olsaydı…" oyunu ile 2015-2016 4. Rotary Tiyatro Ödülleri'nde Yılın Yönetmeni ödülünü ve 2018 yılında 5. Anadolu Tiyatro Ödülleri'nde Başarı Emek ödülünü almıştır. Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi, Sinema ve Televizyon Bölümü'nde "Oyunculuk Yönetimi" dersine girerek akademik dünyaya da katkıda bulunmaktadır.

Çevirileri

Kovaçevic, Duşan: Buluşma Yeri (2000)

Kovaçevic, Duşan: Profesyonel (2004) – Başar Sabuncu ile Birlikte

Deyan, Dubovski: Barut Fıçısı (2006) – Yıldıray Şahinler ile Birlikte

Simoviç, Ljubomir: Hasanağa’nın Karısı (2007)

Kovaçevic, Duşan: İntiharın Genel Provası (2009)

Djurkoviç, Lyubomir: Kassandra (2011)

Bradic, Nebojsa: Derviş ve Ölüm – Uyarlama Oyunlar (2011)

Kovaçevic, Duşan: Dar Ayakkabıyla Yaşamak (2011)

Dukovski, Dejan: Boş Şehir (2012)

Kovaçevic, Duşan: Kunduracı Doktor (2014)

İmşireviç, Alvir: Eğer Bu Bir Film Olsaydı (2015)

Başa, Doruntina: Parmak (2016)

İmşireviç, Alvir: Eğer Bu Bir Oyun Olsaydı (2016)

Kovaçevic, Duşan: Yıldız Tozu (2017)

Kovaçevic, Duşan: Yeraltında – Ocak’ta Bahar (2019)

Kovaçevic, Duşan: Balkan Ajanı (2020)

Ödüller

“İntiharın Genel Provası”, Tiyatro... Tiyatro... Dergisi 8.Tiyatro Ödülleri, Yılın Çevirmeni Ödülü, İstanbul (2010)ü

“Kırmızı”, I.Neta (Yeni Avrupa Tiyatrolar Aksiyonu) Oda Tiyatrosu Festivali, En İyi Oyun Ödülü, Bulgaristan (2011)

“Kırmızı”, 6.Uluslararası Oda Tiyatrosu Festivali “Joakiminterfest”, En İyi Oyun Ödülü, Sırbistan (2011)

Makedonya Cumhuriyeti’ni kültür ve sanat tanıtımı vesilesiyle Makedonya İstanbul Başkonsolosluğu tarafından plaket, İstanbul (2011)

“Eğer Bu Bir Film Olsaydı…”, 14. Uluslararası Bosna Drama Festivali, Jüri Özel Ödülü, Bosnahersek (2015)

“Eğer Bu Bir Film Olsaydı…”, 2015-2016 4.Rotary Tiyatro Ödülleri, Yılın Yönetmeni Ödülü, İstanbul (2016)

5.Anadolu Tiyatro Ödülleri, Başarı Emek Ödülü, İstanbul (2018)

KAYNAKÇA

https://tiyatrolar.com.tr/bilge-emin (Aralık 2023)

https://tr.wikipedia.org/wiki/Bilge_Emin (Aralık 2023)

https://1000kitap.com/yazar/bilge-emin/cevirdigi-kitaplar (Aralık 2023)

https://www.esgundem26.com/huseyin-akcar-ile-sanata-dair/balkan-oyunlarinin-tek-ve-vazgecilmez-cevirmeni-bilge-emin-ve-h12316.html (Aralık 2023)

Yazan

Meliha Kelleci