Nurettin Artam
Hakkında
(d. 1900 – ö. 26 Ekim 1958). İstanbul’da doğdu. Tam adı Mehmet Nurettin Artam’dır. Yazılarında “T. İ., M. N., Toplu iğne, Ar-Tam, Mehmet Nurettin, Yelkovan, Çuvaldız, Cımbız” imzalarını da kullandı. I. Dünya Savaşı'nda ihtiyat zabit vekili rütbesi ile Amman’da bulundu. 1918’de Şam'da esir düştü, Mısır’da esir hayatı yaşadı (1919-20). 1920’de İstanbul’a döndü. Yirmi yılı aşkın süre İstanbul ve Ankara liselerinde İngilizce ve edebiyat öğretmenliği yaptı.
Gazeteciliğe Vakit gazetesinde başladı. 1933’te İstanbul’dan Ankara’ya taşındı. Ankara Lisesi’nde İngilizce öğretmeni olarak görev yaparken Yurt gazetesini ve Demiryollar Mecmuası’nı çıkardı, daha sonra Ulus gazetesinde yazmaya başladı. II. Dünya Savaşı başlarında Basın Yayın Genel Müdürlüğü’ne geçti ve uzunca bir zaman burada görev yaptı. Türk Dil Kurumunun yönetiminde yer aldı. Ankara Radyosunda 12 Ekim 1940’tan itibaren on yıl boyunca “Radyo Gazetesi” adlı programı hazırlayıp sundu. Ankara’da öldü.
Nurettin Artam, bir gazelini on üç yaşındayken İzmir’de yayımlanan Âhenk gazetesinde neşrederek edebiyat hayatına atıldı. İlk gençlik döneminde tasavvufî tarzla gazeller neşreden Nurettin Artam, 1918 yılından sonra hece ölçüsüyle şiirler yazmaya ve yayımlamaya başladı. 1922 yılından itibaren çeşitli gazetelerde fıkralarını yayımladı. İnci mecmuasında şiirlerini, Servet-i Fünun’da, Vakit ve Son Saat gazetelerinde hikâyelerini çıkarmaya devam etti. Vakit gazetesinde “Mısır Çöllerinde Türk Çocukları” başlığı altında esaret hatıralarını ve 1928’de gerçekleştirdiği Londra-Tep seyahatinin notlarını tefrika etti. Ulus gazetesinde “Yankılar” başlığı ve “T.İ.” ve “M. N.” imzası ile devamlı olarak yayımladığı fıkraları ile tanındı. Artam’ın şiirlerinde lirik ve mistik bir hava görülür. Bununla birlikte Nurettin Artam’ın edebiyat tarihimizde daha çok sade bir dil ve üslupla kaleme aldığı fıkralarıyla ön plana çıktığı söylenebilir.
Eserleri
Araştırma:
Öz Dilimizle Sınangılar (1934)
Deneme:
Bayrağıma Taziyet (1939)
Müslüman Türkler Ayrılıktan Kaçının! (1953)
Fıkra:
Hayır, Paşa Hazretleri! (1945)
Şiir:
Boş Saatlerde (1933)
Varım Yoğum (1933)
Seccade (1946)
Diğer:
Eski Yazıdan Yeni Yazıya (1928)
Nurettin Artam’ın 21.07.1941 Tarihinde Ankara Halk Evinde Montrö Günü Münasebetile Verdiği Konferans (1941)
Müslüman Çocuğun Kitabı (1948)
Türkçe Sözlük (1955)
Çevirileri
R. J. Finch: Avrupa Çocukları (1931)
Rudyard Kipling: Cengel Kitabı (1936)
Rudyard Kipling: İkinci Cengel Kitabı ve Kendime Dair (1937)
Charles Lamb: Şekspirden Hikayeler (1937)
Von Herbert: Plevne Müdafasında Bir İngiliz Zabitinin Hatıraları (1938)
Eisenhower: Avrupa’daki Savaşımız (1949)
Kaynakça
https://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/artam-nurettin
https://www.istanbulkitapcisi.com/plevne-meydan-muharebesi
https://www.nadirkitap.com/avrupa-cocuklari-r-j-finch-kitap10369061.html
Yazan
Gözde Alkaya Korkmaz
