Edebiyat Fakültesi Mütercim Tercümanlık Bölümü

Dilek Başak Carelius

Hakkında

Editör, öğretmen ve çevirmen. Dilek Başak Carelius 1962 yılında İstanbul’da doğdu, Darüşşafaka Lisesi’nde okudu. 1985’te Boğaziçi Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı bölümünden mezun oldu, mezuniyetinden sonra 1986’da Oslo Üniversitesi Tiyatro Bilimi bölümünde yüksek lisans yaptı ve aynı üniversitede pedagojik eğitim de aldı. Mimar Sinan Üniversitesi Tiyatro Ana Sanat Dalı’nda öğretim görevlisi olarak çalıştı. Çevirmenlik hayatına üniversite öğrenimi esnasında polisiye romanlar çevirerek başladı.

Yayıncılık hayatına ise AFA Yayınları’nda başladı sonrasında 1997’de Yapı Kredi Yayınları’nda Birhan Keskin, Enis Batur ve Ahmet Cemal gibi önemli isimlerle birlikte telif hakları koordinatörü olarak çalıştı. 2000-2003 yıllarında kendi yayınevini kurma kararı alarak, Tavanarası Yayıncılık’ı kurdu. James Hollis’in Cennet Projesi, Nancy Qualls-Corbett’in Kutsal Fahişe gibi psikoterapi kitaplarını yayımladı, ayrıca Giorgio Manganelli, Centuria Yüz Küçük Irmak Roman; Mario Benedetti, Mola ve Tarjei Vesaas’tan Buz Sarayı adlı kitaplarını da yayına hazırlayan isim oldu. Mali sebeplerden yayıncılık sektöründe devamlılığını sağlayamadı, fakat çevirmenin ilk çeviri eseri Erlend Loe’nun Naif. Süper. eseri ilk defa kurduğu yayınevi sayesinde Türkçeye kazandırılmış oldu.

Naif. Süper. eseri sonrasında Başak’ın Erlend Loe çevirileri Yapı Kredi Yayıncılık aracılığıyla yayımlandı. İngilizce ve Norveççeyi anadil seviyesinde bilen Başak, Erlend Loe’nun beş romanını da Norveççeden çevirerek Türkçeye kazandırdı. 2018 yılında t24 Gazetesi’nden Cansu Canseven ile yaptığı röportajda çeviride zorlandığı noktaları ve çeviri tercihleriyle ilgili şunları aktarır:

İlk kez Naif. Süper.’i çevirirken zorlandım açıkçası. Başta, kısa kısa, kolay cümlelerden ibaret bir kitap, ben bunları iki günde çeviririm havasındaydım. Bu kitapla, 15 yıl önce, basitin zor olduğunu öğrendim. Kendi dilinizde o sadeliği, iddiasızlığı yakalamanız gerek. […] Sanırım çeviriyi yaparken bana en çok bunun faydası oldu.

Röportajında aktardıklarından Başak’ın çeviri eylemini gerçekleştirirken kaynak metnin dokusuna sadık kaldığını, yine de eserin aktarımında erek dil, kültür ve okuyucuyu gözeterek bir çeviri yolu izlediği çıkarılabilir.

Dilek Başak, 2005’ten beri Oslo’da öğretmenlik ve çevirmenlik hayatına devam etmektedir.

Çevirileri

Block, Lawrence: Buzkıracağı Cinayetleri (1998) [İngilizceden Türkçeye]

Noreng, Oystein: Petrol ve İslam (1998)

Loe, Erlend: Naif. Süper. (2003)

Loe, Erlend: Doppler (2017)

Løkke, Eirik: Mahremiyet (2018)

Loe, Erlend: Bildiğimiz Dünyanın Sonu (2019)

Loe, Erlend: Kadının Fendi (2019)

Smeland, Kari: Kargadalışı Ailesi ve Hapşıran Ev (2019)

Sverdrup-Thygeson, Anne: Böcekler Gezegeni (2020)

Hjorth, Vigdis: Miras (2021)