Peyami Safa
Hakkında
Türk yazar, gazeteci, öğretmen ve çevirmendir. 2 Nisan 1899 yılında İstanbul Fatih’te doğdu. Cumhuriyet dönemi Türk Edebiyatındaki katkılarıyla tanındı. Server Bedi mahlasıyla farklı romanlar yazdı. Abisi İlhami Safa ile Kültür Haftası gibi çeşitli dergiler çıkardı. Küçük yaşta babasını kaybetti, annesi ve abisiyle zor şartlar altında yaşadı. Kısa bir süreliğine öğretmen olarak çalıştı. Hayatının farklı dönemlerinde pozitivist, materyalist, mistik, milliyetçi, muhafazakar, antikomünist ve korporarist tutumlar sergiledi. Dönemin önemli edebiyatçılarıyla tartışmalara girdi. Fransızca bilmesi Batı kültür ve yeniliklerini yakından takip edebilmesini sağladı. Başlarda Maupassant ve Rousseau gibi isimlerden tercümeler yaptı, sonraları ise ağırlıklı olarak kendisi eser oluşturmaya başladı. Nâzım Hikmet ile iyi ilişkileri vardı. İlk başta Cumhuriyet Halk Partisine yakındı sonraları ise Demokrat Partiye yakınlaştı. Ağırlıklı olarak milliyetçi ve muhafazakar bir tutum içerisinde yaşadı. 15 Haziran 1961’de İstanbul, Kadıköyde vefat etti.
Peyami Safa’nın Çömez, Serazad, Safiye Peyman ve Bedia Servet mahlaslarını kullandığı da bilinmektedir. Fransızcayı kendi çabalarıyla öğrenen Safa, batı yeniliklerini yakından takip ederken yaptığı tercümeler ün kazanmasına vesile olmuştur. Her gününü yazı yazmakla geçirmesi en büyük özellikleri arasında yer almaktadır. Cumhuriyetin ilk yıllarında telif hakkı konusu çok tartışmalı olduğundan zaman zaman bazı yabancı eserlerden esinlemesi tartışma yaratmıştır. Özellikle Necip Fazıl Kısakürekle birbirlerini bu konuda sıklıkla suçlamışlardır. Marcel Briyon’dan yaptığı tercümenin sadece kendi mahlasıyla yayımlanması Necip fazıl tarafından olumsuzca eleştirilmiştir.
Eserleri
Piyano Muallimesi (1910)
Bir Mekteplinin Hatırası, Karanlıklar Kralı (1914)
Gençliğimiz (1922)
Sözde Kızlar (1922)
Siyah Beyaz Hikâyeler (1923)
Şimşek (1923)
Mahşer (1924)
Bir Akşamdı (1924)
Süngülerin Gölgesinde (1924)
Ateş Böcekleri (1925)
Bir Genç Kız Kalbinin Cürmü (1925)
Cânân (1925)
Dokuzuncu Hariciye Koğuşu (1930)
Fatih-Harbiye (1931)
Bir Tereddüdün Romanı (1933)
Matmazel Noraliya’nın Koltuğu (1949)
Yalnızız (1951)
Biz İnsanlar (1959)
İstanbul Hikayeleri (tarihsiz)
Çevirileri
[?]: Üç Kardeş,(1918) [Norveççe (?)]
Farrere, François: Claude: Katil Kim? (1921)
Mauriac, François: Engerek Düğümü (1934)
Courtenay-Armstrong, Harold: Bozkurt (1955)
Kaynakça
https://kidega.com/yazar/peyami-safa-002646 (Erişim: 28.03.2021)
https://tr.wikipedia.org/wiki/Peyami_Safa (Erişim: 28.03.2021)
http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/safa-peyami (Erişim: 29.03.2021)
http://www.toplukatalog.gov.tr/index.php?_f=1&the_page=1&cwid=2&keyword=Peyami+Safa&tokat_search_field=2&order=0&command=Tara#alt (Erişim: 29.03.2021)
Yazan
Ahmet Karaca
