Veled İzbudak

Hakkında

Tam adı Mehmet Bahâeddin Veled Çelebi olan yazar,1867 yılında Konya’da doğdu. Mahlası Bâhâi’dir.Mevlana’nın soyundan gelmektedir.İlk öğrenimini tamamladıktan sonra Mekteb-i Rüşdiyye’ye kaydolmuştur ,fakat sadece iki yıl devam edip Sultan Veled Medresesi’ne girdi.Özel dersler alıp Arapça ve Farsça dillerinde kendini geliştirdi.Altı yıllık medrese eğitimden sonra Vilâyet Mektûbî Kalemi’nde mülâzım olarak çalışmaya başladı.

1908’de II. Meşrutiyet’in ilanından sonra Galatasaray Lisesi’nde Farsça ve İran edebiyatı tarihi dersleri vermeye başladı.Galata Mevlevîhanesi şeyhliğini kısa bir süre vekaleten yürüttükten sonra 1910’da Konya Mevlâna Dergâhı postnişinliğine getirildi.I. Dünya Şavaşı’nda 4.Ordu’ya katıldı.Şam’da üç yıl kaldıktan sonra Vahdettin’in iradesiyle poştnişlikten alındı ve Şürayı Devlet üyeliğine getirildi.Ardından Milli Mücadeleye katılmak için Ankara’ya gitti.Ankara hükümeti tarafından Ankara Lisesi öğretmenliğine ve Ziya Gökalp’in de üyesi olduğu Telif ve Tercüme Encümeni üyeliğine atandı.

Veled Çelebi, Tercüman-ı Hakikat, İkdam, Mektep, Hazine-i Fünûn, Resimli Gazete gibi gazete ve dergilerde yazı ve şiirler yayımlamıştır. Türkçülük akımının önde gelen düşünürlerindendir. II. Meşrutiyet yıllarında Yusuf Akçura ve Necip Asım’la birlikte Türk dili üzerindeki çalışmalarını yoğunlaştırdı, daha sonra dil devrimini destekleyerek ölümüne kadar TDK’da çalıştı. En önemli eseri,sekiz cilt olarak hazırlanmış fakat henüz yayınlanmamış olan Türk Dili Lügatı’dır.

Eserleri

Lisan-ı Farisi (1911)

Türk Diline Medhal (1923)

Kur’ân-ı Kerîm Elifbâsı (1925)

Birbirimizi Kırmayalım (1926)

El-İdrak Haşiyesi (1936)

Atalar Sözü (1936)

Uğuz Ata,Orhun Abideleri (1937)

Hatıralarım (1946)

Çevirileri

Nevaî ,Ali Şir: Muhakemetü'l- Lugateyn (1898)

Bin Ahmed,Hoca Mes’ud: Ferhengnâme-i Sa'dî Tercümesi yâhud Muhtasar Bostan Tercümesi (1923)

Mevlâna ,Celâleddin Rumî: Mesnevî-i Şerîf Tercümesi (1943)

Kaynakça

https://tr.wikipedia.org/wiki/Veled_%C3%87elebi_%C4%B0zbudak (erişim : 01.06.2021)

https://islamansiklopedisi.org.tr/izbudak-veled-celebi (erişim : 03.06.2021)

https://www.biyografya.com/biyografi/3150  (erişim : 04.06.2021)

http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/izbudak-velet-celebi (erişim : 04.06.2021)

https://kasif.mkutup.gov.tr/OpacArama.aspx?Ara=veled%20%C3%A7elebi%20izbudak&DtSrc=0&fld=-1&NvBar=0 (erişim : 04.06.2021)

http://www.toplukatalog.gov.tr/?_f=1&the_page=&cwid=2&keyword=veled+%C3%A7elebi+izbudak&tokat_search_field=1&order=0&command=Tara#alt (erişim : 04.06.2021)

Yazan 

Sultan ÜREN