Çerez Örnek

İskender Pala

 

Hakkında

 

Türk profesör, yazar, çevirmen ve divan edebiyatı araştırmacısı İskender Pala, 8 Haziran 1958 yılında Uşak’ın Kayaağlı köyünde dünyaya geldi. lköğrenimine Uşak Cumhuriyet İlkokulu’nda başladı. İmam Hatip okulunda eğitimine devam etti ve 1969 yılında mezun oldu.Ardından Kütahya Lisesinde yatılı olarak okudu. 1976 yılında okumuş olduğu liselerden aldığı iki diploma ile iki farklı üniversite bölümüne kaydoldu. İmam Hatip okulu diplomasıyla Erzurum Atatürk Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümüne, lise diplomasıyla Konya’da Mühendislik Bölümüne yerleşti. Fakat edebiyata olan ilgisinden ötürü eğitimine yazar ve şairlerin mekânı olarak adlandırdığı İstanbul’da devam etmek istedi. 1979 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nü bitirdi. Lisans tez çalışması Câmiu’n-Nezâir’dir.  İstanbul Üniversitesi’nde “Aşkî, Hayatı, Edebî Şahsiyeti ve Divânı” konusuyla doktora çalışmasını tamamladıktan sonra 1983 yılında Doktorasını tamamladı. 1993 yılında İstanbul Üniversitesi’nde doçent, 1998 yılında da Kültür Üniversitesi’nde profesör oldu.

Divan edebiyatını halk tarafından yeniden sevilip anlaşılabilmesi için klasik şiirden ilham alarak makaleler, denemeler, hikâyeler ve gazete yazıları yazdı. Düzenlediği Divan Edebiyatı seminerleri ve konferansları geniş kitleler tarafından ilgi gördü ve “Divan Şiirini Sevdiren Adam” olarak anıldı. Bazı çalışmalarıyla Türkiye Yazarlar Birliği Dil Ödülü’nü (1989),  Türk Dil Kurumu Ödülü’nü (1990), Türkiye Yazarlar Birliği İnceleme Ödülü’nü (1996) aldı. Hemşerileri tarafından “Uşak Halk Kahramanı” seçildi.  Eserlerinde divan şiiri geleneğinden dil ve üslup açılarından yararlanmakla beraber dili modernleştirmeyi de amaçlamıştır. Örneğin tarihi romanlarında ve çevirilerinde dönemi yansıtan uzun ünlülerin bulunduğu kelimeleri kullanmayı tercih etti. Dönemin özelliğine göre Arapça ve Farsça kökenli kelimeleri kullanan Pala, eserlerinde Batı kökenli kelimelere de yer verdi. Orjinal metindeki dil ve biçimlere sadık kalmıştır. Çevirilerinde amacı tarihimizi yeni nesillere aktarmak olduğunu vurgulamıştır. Yazarın Efsane, Od, Mihmandar adlı kitapları uzun süre çok satanlar listelerinde kalmıştır ve roman türünde gösterdiği başarıların yanında pek çok divan şiiri sözlüğü ve ansiklopedisi de hazırlamıştır. Yazmış olduğu deneme ve inceleme yazılarının araştırmasını Farsça ağırlıklı kaynaklardan yapmakla birlikte çeviri, eserlerinde büyük oranda yer almaktadır.

 

 

Eserleri

 

Ansiklopedik Divan Şiirleri (1989)

Kronolojik Divan Şiiri Antolojisi (1995)

Divan Edebiyatı (1992)

Atasözleri Sözlüğü (1992)

Leyla ile Mecnun (1998)

Ayine (2000)

…Ve Gazel Yeniden (2001)

Perişan Gazeller (2002)

Katre-i Matem (2009)

Şah ve Sultan (2010)

Od (Bir Yunus romanı) (2011)

Mihmandar (Bir Eyüp Sultan Romanı) (2014)

 

 

Çevirileri

 

Nutki, Süleyman: Osmanlı Deniz Savaşları (Muhârebât-ı Bahriyye-i Osmaniyye) (1993) (Osmanlıca’dan Türkçe’ye Çeviri)

Seyfioğlu, Ali Rıza: Turgut Reis (1994) (Osmanlıca’dan Türkçeye Çeviri)

Bey, Safvet: Bahriyemiz Tarihinden Filasalar (1994) (Osmanlıca’dan Türkçeye Çeviri)

Nabi, Yusuf: Hayriyye (2005) (Farsça’dan Türkçe’ye Çeviri)

Çelebi, Süleyman: Mevlid (2010) (Arapça’dan Türkçe’ye Çeviri)

 

 

 

 Kaynakça

 

https://www.haberler.com/iskender-pala/biyografisi/ (Erişim: 20.03.2021)

http://www.iskenderpala.net/yeni/biyografi.asp (Erişim: 20.03.2021)

https://kultursurasi.ktb.gov.tr/TR-174781/iskender-pala-prof-dr.html (Erişim:20.03.2021)

https://www.pegem.net/kitabevi/1-2601-Iskender-Pala-kitaplari.aspx (Erişim: 20.03.2021)

http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/pala-iskender (Erişim: 20.03.2021)

https://www.youtube.com/watch?v=8x4Sei8pRy4  (Erişim: 20.03.2021)

https://1000kitap.com/yazar/iskender-pala (Erişim: 20.03.2021)

 

Yazan

Büşra Çekçi

 

 

Ege Üniversitesi

EGE ÜNİVERSİTESİ