Süleyman Nahifi
Hakkında
Divan edebiyatı şairi, yazar, din adamı ve tercüman Süleyman Nahifi, İstanbul’da dünyaya gelmiştir. Doğum tarihi net bilinmemektedir fakat 1665 yılı olarak tahmin edilmektedir. Hafız babası ve dedesiyle birlikte eğitim hayatına erken başladı. Dönemin ünlü alimi Hâfız Osman’dan sülüs ve nesih icâzeti aldığı gibi ta‘likte de kendini yetiştirdi.
Nahîfî önce Yeniçeri Ocağı Kalemi’ne girerek Has Oda’da hizmete başladı. 1683 yılında Mısır’a giderken Konya’ya uğrayıp Mevlevîliğe intisap etti. İran’a elçi gönderilen Mehmed Paşa’nın yanında kâtip olarak göreve başladı. Orada Acem âlim ve şairlerle görüştü. Gençliğinde hat dersleri aldığından talik yazıda çağının usta hattatları arasına girmiştir. Bir yandan hattatlık yapmış, bir yandan önemli devlet görevlerinde bulunmuştur.
Sebk-i Hindî tesirinde bir sanat anlayışına sahip olan Nahîfî, Nâbî ve Sâbit gibi hikemî şiir söylemede belli bir başarıya ulaşmış, şiirlerinde atasözleri, deyimler, İstanbul ağzına mahsus kelime ve tabirleri başarıyla kullanmıştır. İlim, bilgi ve sanat açılarından oldukça zengin görülen Nahifi’nin özellikle ilgilendiği düşünce Meslevilik inancıdır. Gerek âlimliği, gerekse şairliği ile devrinin önemli simalarından olan Nahîfî'nin dili oldukça sadedir. Gazellerinde yer yer halk söyleyişine yakın beyitler mevcuttur. Şiirlerinde âşıkane tarzın yanında tasavvufî söyleyişler de bulunur. Bazı gazelleri, beş ayrı makamda dört sanatkâr tarafından bestelenmiş olup klasik Türk mûsikisinin günümüzde de zevkle dinlenilen örnekleri arasındadır.
Adını her zaman hatırlatıp andıran eseri ise, Mevlâna’nın 6 ciltlik büyük Farsça eserinin aynı ölçüyle ve koşukla, yalın Türkçeye çevirdiği Mesnevi Tercümesi’dir. Ayrıca tarihi açıdan önemli olan Habîbü’s-siyer’i Farsça’dan Osmanlıca’ya çevirmiştir. Arapça ve Farsça dillerine hâkimdir. Çevirilerinde güzel insan olabilmek, Allah’a yaraşır bir kul olmayı ve nefse hâkim olabilmelerini insanlara öğretecek eserleri çevirmeyi kendine görev edinmiştir.
1735 yılında vefat etmiştir ve mezarı türbe şeklinde İstanbul Maltepe’de yer almaktadır.
Eserleri
Divan
Hilyetü’l-envâr
Hicretü’n-nebî
Zuhrü’l-âhire
Enfüsü’l-âfâk
Mübâhase-i Kazâ vü Kader
Tahmîs-i Kasîde-i Mudarriye
Fazilet-i Savm
Risâle-i Hızriyye
Risâle-i Kalemiyye
Çevirileri
Mevlid (Arapça’dan Osmanlıca’ya Çeviri)
Habibü’s-siyer’i (Farsça’dan Osmanlıca’ya Çeviri)
Tercüme-i Mesnevi (Arapça’dan Osmanlıca’ya Çeviri)
Tahmis-i Kaside-i Bürde (Farsça’dan Osmanlıca’ya Çeviri)
Kasîde-i Lâmiyye Şerhi (Farsça’dan Osmanlıca’ya Çeviri)
Kaynakça
https://www.nkfu.com/suleyman-nahifi-kimdir/ (Erişim 29.05.2021)
https://islamansiklopedisi.org.tr/nahifi (Erişim 29.05.2021)
http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/nahifi-suleyman (Erişim 29.05.2021)
https://www.turkedebiyatcilar.net/suleyman-nahifi-kimdir-hayati-ve-eserleri (Erişim 29.05.2021)
https://acikerisim.deu.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/20.500.12397/11738/189717.pdf?sequence=1&isAllowed=y (Erişim 29.05.2021)
http://www.ehlisunnetbuyukleri.com/Islam-Alimleri-Ansiklopedisi/Detay/SULEYMAN-MEHMED-NAHIFI/3838 (Erişim 29.05.2021)
https://edebiyatvesanatakademisi.com/divan-siiri-ve-sairler/nahifi-hayati-edebi-yonu-siirlerinden-secmeler-17-yy/648 (Erişim 29.05.2021)
Yazan
Büşra Çekçi







