Şemsa Yeğin

Hakkında

Çevirmen ve gazeteci Şemsa Yeğin, 1941 yılında İstanbul’un Bakırköy ilçesine bağlı Osmaniye köyünde dünyaya gelmiştir. İlkokul ve ortaokulda Türkçe ve matematik derslerindeki başarısının yanında kitap okumasıyla dikkat çeker. Dünyaya geldiği köyün sakinlerinin bir kısmı hayvancılıkla uğraşırken bir kısmı yakın ilçedeki Sümerbank Fabrikası’nda çalıştığından ailesi ilkokuldan sonra Yeğin’in de çalışmasını istemiştir. Okuldaki başarısının farkına varan öğretmeni, ailesini okumaya devam etmesi yönünde ikna edebilmek için evlerine gelip ailesiyle konuşmuştur. Bunun sonucunda ailesi yakın bir ilçedeki ortaokula kaydettirir. Ortaokuldaki kısıtlı imkanlarla İngilizce öğrenmesi ve geldiği seviye çevre bölgelerdeki okullardaki öğretmenlerin de dikkatini çeker. Üstün başarısının devamında İstanbul Kız Lisesi’ne kabul edilir ve lisedeyken İngilizce dersleri vermeye başlar. Lisesi Cağaloğlu’nda yer aldığı için yayınevlerine ulaşımı kolaylaşır ve edebiyat alanına ilk olarak giriş yapar. Ailesinin maddi durumu yetersiz olduğu için bir süreliğine okuldan ayrılır ve farklı işlerde çalışmaya başladı.

İş hayatında eşiyle tanışır ve evlendikten sonra Kongo’ya taşındı. Gazete yazılarını ilk defa Kongo’da yazmaya başlayan Yeğin orada farklı gazetelerde çalıştı. Sonrasında Kanada’ya taşındı ve burada edebiyat çevirilerine yoğunlaştı. Eşiyle boşanıp İstanbul’a döndükten sonra çevirilerini yaptığı kitaplar yayınlanmaya başladı. İlgi ve çeviri yelpazesi psikoloji, sanat, dünya klasikleri gibi geniş çaplıydı. 1979 yılında TYS’nin Hasan Ali Ediz Ödülü’ne layık görüldü. Zorluklar içinde dünyaya gelip dünyaya açılmayı başarabilen Yeğin, bunun sırrının hayatı ve kendini sevmesiyle özetliyor. Çevirilerini yaparken İngilizce’yi ara dil olarak kullandı. İyi seviyede İngilizce ve İspanyolca konuşabiliyordu. Oğlu vefat ettikten sonra çeviri yapmayı bıraktı ve seramik alanına yöneldi. Yapmış olduğu seramik çalışmalarına açık arttırma gerçekleştirip elde edilen paraları kız öğrenci vakıflarına bağışlamıştır.

Ayrıca İş Bankası Yayınları’ndan ‘Hayal Molaları İstanbul’un Bir köyünden Edebiyat Dünyasına Şemsa Yeğin ‘ isimli Şemsa Yeğin’i anlatan bir kitap bulunmaktadır. Kitap 1940'lardan 70'lere uzanan bütün bu olaylar arasında Yeğin’in hikayesini, duygu dünyasını, dış dünyayı, kadın-erkek ilişkilerini keşfinin hikâyesini ve 70'e yakın çeviriye imza atmış bir çevirmenin varoluş öyküsünü okuyucuya sunuyor. 25 Aralık 2015 yılında vefat etti.

Çevirileri

Gorki, Maksim: Yararsız Bir Adam (1975)

London, Jack: Demir Ökçe (1979)

London, Jack: Sevginin Katıksızı (1981)

Reed, Evelyn: Bilim ve Cinsiyet Ayrımı (1981)

Gorki, Maksim: Artamonov Ailesi (1984)

Fast, Howard: Özgürlük Yolu (1986)

Freud, Sigmund: Günlük Yaşamın Psikopatolojisi (1989)

Fast, Howard: Fırtınadan Sonra (1990)

Briffault, Robert: Analar (1992)

Reed, Evelyn: Kadının Evrimi II (1992)

Ehrenburg, İlya: İnsan Otomobili Yarattı (1997)

Canetti, Elias: Kulaktaki Meşale: Bir Yaşamın Öyküsü (1999)

Canetti, Elias: Gözlerin Oyunu (2000)

Kaynakça

https://canyayinlari.com/kisidetay/cevirmenler/12694/semsa-yegin/ (Erişim 13.06.2021)                     

https://tr.wikipedia.org/wiki/%C5%9Eemsa_Ye%C4%9Fin (Erişim 13.06.2021)                                  

https://www.hepsiburada.com/hayal-molalari-istanbul-un-bir-koyunden-edebiyat-dunyasina-semsa-yegin-pm-kisbankasi08158 (Erişim 13.06.2021)         

https://www.ntv.com.tr/sanat/cevirmen-semsa-yegin-hayatini-kaybetti,MK4jsa7yCEagBTJYkSRb_g (Erişim 13.06.2021)  

Yazan

Büşra Çekçi