Çerez Örnek

Reşat Nuri Güntekin

Hakkında

Reşat Nuri Güntekin 25 Kasım 1889 yılında İstanbul Üsküdar’da dünyaya gelmiştir. Kendisi Türk edebiyatının en ünlü yazarlarından biridir. Roman, öykü, oyun yazarı ve çevirmendir. Babası İbrahim Nuri Bey askeri doktor iken annesi Erzurum Valisi Mareşal Yaver Paşa’nın kızı Lütfiye Hanım’dır. 

Küçüklüğünde okuduğu Fatma Aliye Hanım’ın Udi romanı onun edebiyata ilgisini çekmeyi başardı. Galatasaray Lisesinde bir yıl okuduktan sonra kalan eğitim hayatını İzmir’de Fransızca eğitim veren Saint Joseph Frerler’de tamamladı. Yükseköğrenimini Darülfünun Edebiyat Şubesi’nde tamamladı. 1927 yılına kadar Bursa ve İstanbul’da Fransızca ve Türkçe öğretmenliği ve müdürlük görevlerinde yer aldı. Öğretmenlik kariyerinin yanı sıra edebiyata duyduğu ilgiden hikâye, tiyatro yazmak istiyordu ve 1. Dünya Savaşının sonlarına doğru bu isteğini gerçekleştirdi. Birkaç yıl uzun hikâye, sahne eserleri yayınladıktan sonra “Çalıkuşu” adlı romanının Vakit Gazetesinde yayımlanması ile ünlü oldu. 

1931 yılında maarif müfettiş olarak atandığında Dil Heyeti ile bazı çalışmalarda bulunma fırsatı yakaladı. Görevi gereği Anadolu’yu uçtan uca gezen Güntekin, ülkenin gerçeklerini gördü ve eserlerine de bunları yansıttı. 1939’da Çanakkale milletvekili olarak TBMM’de bulundu ve 1946’ya kadar bu görevini sürdürdü. Güntekin daha sonra müfettişlik mesleğine geri döndü. UNESCO Türkiye temsilciliği gibi görevlerde yer aldı. Emekliliğinde mustarip olduğu akciğer kanseri tedavisi için gittiği Londra’da vefat etti. 

Güntekin Jean-Jacques Rousseau, Emile Zola, Tristane Bernard ve Cervantes Saavedra gibi önemli yazarların Fransızcadan Türkçeye çevirilerini yapıp önemli eserlerini dilimize kazandırmıştır.  Çok sayıda çeviri yapmış olan Güntekin’in çalışmaları, sonuncusu 1961’de olmak üzere 24 cilt halinde toplanmış ve yayımlanmıştır.

 

Eserleri

Recm, Gençlik ve Güzellik (1919)

Çalıkuşu (1922)

Dudaktan Kalbe (1924)

Akşam Güneşi (1926)

Bir Kadın Düşmanı (1927)

Yeşil Gece (1928)

Acımak (1928)

Sönmüş Yıldızlar (1928)

Leyla ile Mecnun (1928)

Babur Şah'ın Seccadesi (1931)

Bir Kır Eğlencesi (1931)

Kızılcık Dalları (1932)

Gökyüzü (1935)

Hülleci (1935)

Anadolu Notları (1936)

Yaprak Dökümü (1941)

Ateş Gecesi (1942)

Tanrıdağı Ziyafedi (1955)

Kavak Yelleri (1961)

 

Çevirileri

Boirac, Emile: İlm-i Mantık (1915)

Bernard, Tristane: Hakiki Kahramanlık (1918)

De Korel, Fransuva: Bir Gece Faciası (1924)

Bernard, Tristane: Çifte Keramet (1927)

Zola, Emile: Hakikat (1929)

Frapié, Léon: Mektep Çocuğu (1930)

Dermenghem, Emile: Muhammed'in Hayatı (1930)

Mirbeau, Octave Henri Marie: İş Adamı (1932)

İbsen, Henrik: İbsen Hayatı ve Eserleri (1934)

Carlyle, Thomas: Kahramanlar (1943)

Rochelle, La Drieu: Atlı Adam. Diktatörün Romanı (1947)

Camus, Albert: Yabancı (1953)

Lecretelle, Jacques de: Evham (1955)

Rousseau, Jean-Jacques: İtiraflar (1955)

Saavedra, Cervantes: Don Kişot (1957)

 

Kaynakça

https://www.biyografya.com/biyografi/12017#  (Erişim: 19.04.2021)

https://tr.wikipedia.org/wiki/Re%C5%9Fat_Nuri_G%C3%BCntekin (Erişim: 19.04.2021)

http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/guntekin-resat-nuri (Erişim: 19.04.2021)

https://www.yapikrediyayinlari.com.tr/yazarlar/resat-nuri-guntekin (Erişim: 19.04.2021)

https://kidega.com/yazar/resat-nuri-guntekin-155722 (Erişim: 19.04.2021)

https://kasif.mkutup.gov.tr/OpacArama.aspx?Ara=re%C5%9Fat%20nuri%20g%C3%BCntekin&DtSrc=0&fld=-1&NvBar=0  (Erişim: 19.04.2021)

http://www.toplukatalog.gov.tr/index.php?_f=1&the_page=&cwid=2&keyword=Re%C5%9Fat+Nuri+G%C3%BCntekin&tokat_search_field=1&order=0&command=Tara#alt(Erişim: 19.04.2021)

https://www.britannica.com/biography/Resat-Nuri-Guntekin (Erişim: 19.04.2021)

https://dergipark.org.tr/tr/pub/rumelide/issue/47913/606165 (Erişim: 19.04.2021)

 

Hazırlayan: İsmail Malaliçi


Ege Üniversitesi

EGE ÜNİVERSİTESİ